ਮੈਥੀ (ਮੈਥੀ) ਖੇਤੀ ਗਾਈਡਃ ਕਸਾਈ ਉਗਾਏ, ਕਬ ਬੋਏ ਔਰ ਕਿਤਨੀ ਕਟਵੀ ਆਤੀ ਹੈ
ਮੈਥੀ ਏਕ ਐਸੀ ਫਸਲ ਹੈ ਜੋ ਪੱਟੀ ਅਤੇ ਬੀਜ ਦੋਨੋ ਕੇ ਲਿਏ ਉਗਾਈ ਜਾਤੀ ਹੈ। ਹਰ ਸਾਲ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਕਿਸਾਨ ਕਹਤਾ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ ਮੈਥੀ ਬੀਜ ਕਬ ਬੋਏ taaki achhi pratilabdhi mile. Lekin agar aapko sahi timing, beej ka guna aur kasht ki tartib pata ho, to methi aapke liye ek short-duration cash crop ban sakti hai jo kam samay mein achha munafa de.
Methi farming India mein khaas taur par Uttar Pradesh, Punjab, Madhya Pradesh, Rajasthan aur Maharashtra mein hoti hai. Yeh fasal kheti mein do tarah se ki jaati hai — patta methi jo jaldi taiyaar ho jaati hai aur beej wali methi jo lambi samay lekin achhe daam deti hai.
ਖੇਤੀ ਕਾ ਸਹੀ ਸਮਾਂਃ ਮੇਥੀ ਕਸਾਈ ਉਗਾਏ?
ਆਪਨੇ ਅਕਸਰ ਯੇ ਪੂਚਾ ਹੋਗਾ ਕੀ ਮੇਥੀ ਕਸਾਈ ਯੂਗੇ ਸਾਉਣੀ ਰਬੀ.. ਮੈਥੀ ਕੋ ਦੋਨੋ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਗਾਇਆ ਜਾ ਸੱਕਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਹਰ ਮੌਸਮ ਦੀ ਆਪਣੀ ਖਾਸੀਅਤ ਹੈ।
- ਰਬੀ ਮੌਸਮਃ ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ ਤੱਕ ਬੀਜ ਬੋਆ ਜਾਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਧੂਪ ਹਲਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੀਠੀ ਦੀ ਪੱਟੀਆਂ ਮੋਤੀ ਅਤੇ ਸਵਾਸਤ ਬੰਤੀ ਹੈ।
- ਸਾਉਣੀ ਮੌਸਮਃ ਜੁਲਾਈ-ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਕੇ ਬਾਦ ਭੀ ਮੀਠੀ ਉਗਾਈ ਜਾ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਕੁੱਛ ਐਸੀ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹੋਟੇ ਹੈਂ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਰੀਸ਼ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਬਰਸਟ ਕਰ ਲੇਟ ਹੈਂ।
- ਜ਼ਮੀਨ ਧੰਗਃ ਮੈਥੀ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 20 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੋਂ 30 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੱਕ ਸੰਜਮੀ ਜਲਵਾਯੂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਛਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਰਾਤ ਕੋ ਠੰਡਕ ਰੇਹਤੀ ਹੈ ਤੋ ਪੱਟੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਤੀ ਹੈ।
ਕਿਸਾਨ ਅਪਨੇ ਖੇਤ ਮੇਂ ਦੋ ਫਸਲ ਕੇ ਬੀਚ ਮੀਠੀ ਲਗਾ ਕੇ ਬੀਚ ਕੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਖੇਤੀ ਕੇ ਦੌਰਾਨ ਆਮਦਨ ਬਡ਼ਾ ਸੱਕਤੇ ਹਨ। ਯੇ ਬੀਚ ਕੀ ਫਸਲ ਕੇ ਤੌਰ ਪਰ ਬਹੁਤ ਮਾਂਗ ਮੇਂ ਰੇਹਤੀ ਹੈ।
ਮਿੱਠੀ ਕੇ ਬੀਜ ਭਿਗੋ ਕਰ ਬੋਇਨਃ ਉਗਣ ਦਾ ਤੇਜ਼ ਕਾਰਨ ਕਾ ਤਰਿਕਾ
ਬਹੁਤ ਸੇ ਕਿਸਾਨ ਬੀਜ ਸੇਧਾ ਜ਼ਮੀਨ ਮੇਂ ਦਾਲ ਦੇਤੇ ਹੈਂ, ਪਰ ਅਗਰ ਆਪਨੇ ਸੋਚਾ ਥਾ ਕੀ ਮੈਥੀ ਕੇ ਬੀਜ ਭਿਗੋ ਕਰ ਬੋਏ, to behtar pratilabdhi milne ke chances badh jaate hain. Beej ko raat bhar paani mein bhigone se unka bahir ka kala aur sakht chhilka naram ho jaata hai.
ਭਿਗੋਨੇ ਕੇ ਬਾਦ ਬੀਜ ਕੋ ਸਾਫ ਕਪਡ਼ੇ ਮੇਂ ਲਾਪੇਤ ਕੇ 6 ਸੇ 8 ਘੰਟੇ ਮੇਂ ਹੀ ਉਗੇਟ ਹੈਂ। ਯੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਉਗਣ ਦੀ ਦਰ 80 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਉਪਰ ਲੇ ਜਾਤੀ ਹੈ।
- ਇੱਕ ਕੱਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ 8-10 ਘੰਟੇ ਦੇ ਲਿਏ ਬੀਜ ਭਿਗੋ ਦੀਨ।
- ਬੀਜ ਕੋ ਨਿਕਲ ਕਰ ਸਾਫ ਕਪਡ਼ੇ ਮੇਂ ਰੱਖ ਦੇਂ।
- ਡੋਪੇਹਰ ਤੱਕ ਬੀਜ ਵਿੱਚ ਹਲਕਾ ਫੂਲਨੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।
- ਉਸਕੇ ਬਾਦ ਫੋਰਨ ਬੋਆਈ ਦੀਨ ਤਾਕੀ ਮਿੱਟੀ ਮੇਂ ਨਮਤਾ ਬਨੀ ਰਹੇ।
ਸਹੀ ਦੂਰੀ ਪਰ ਬੀਜ ਬੋਏਃ ਮੈਥੀ ਬੀਜ ਕਿਤਨੇ ਦੂਰੀ ਪੇ ਬੋਏ
ਕਿੰਨੇ ਦੂਰ ਹਨ, ਕਿੰਨੇ ਦੂਰ ਹਨ - ਯੇ ਸਵਾਲ ਹਰ ਖੇਤੀਭਾਰ ਕਾ ਹੋਤਾ ਹੈ। ਅਗਰ ਆਪਕੋ ਦੂਰੀ ਕਮ ਰਾਖੀ, ਤੋ ਪੱਟੀਆਂ ਏਕ ਦੂਜੇ ਸੇ ਟਕਰਾਟੀ ਹੈ ਔਰ ਰੋਗ ਲਗ ਸਕਤਾ ਹੈ। ਅਗਰ ਦੂਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੱਖੀ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਚਟਕ ਅਡਾਈ ਕਮ ਹੋਗੀ।
- ਪੱਟੀ ਮਿੱਠੀ ਦੇ ਲਿਯੇਃ 30 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ × 10 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਕੀ ਦੂਰੀ ਰੱਖੇ।
- ਬੀਜ ਵਾਲੀ ਮਿੱਠੀ ਦੇ ਲਿਯੇਃ 45 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ × 15 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਕੀ ਦੂਰੀ ਰੱਖੇ।
- ਬੀਜ ਨੂੰ 2 ਤੋਂ 3 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਗਹਿਰੀ ਮੇਰੇ ਲਡ਼ਕੇ
- ਹਰ ਚਟਕ ਮੇਂ ਲਗਭਾਗ 4-5 ਕਿਲੋ ਬੀਜ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰੇਂ।
ਬੀਜ ਖ਼ਰੀਦਨੇ ਦੇ ਲਈ ਆਪ ਐਗਰੀਬੀ ਸੀਡਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ https://agribee.in/ ਪਰ ਜਕਾਰ ਗੁਣਵੱਤਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਬੀਜ ਕਾਰ ਸੱਕਤੇ ਹਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਮੈਥੀ ਮੇਂ ਪੱਟੀ ਔਰ ਬੀਜ ਏਕ ਸਾਥ ਉਗਾਏ ਜਾ ਸਕੇਤੇ ਹੈਂ?
Aapne shayad suna ho ki kuch varieties mein ਮੈਥੋਂ ਪੱਟੀ ਅਤੇ ਬੀਜ ਇੱਕ ਸਾਥ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਸੱਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਂ, ਯੇ ਬਿਲਕੁਲ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਇੱਕ ਦੋਹਰੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਾਲੀ ਫਸਲ ਹੈ।
- Jab paudhe 10 se 15 cm lambe ho jaayein, to pattiyan kaat li ja sakti hain — yeh sabse swadisht avastha manti hai.
- ਕੁੱਝ ਪੌਧੋ ਕੋ ਪੂਰੇ ਜੀਵਨ ਤਕ ਛੋਡ਼ ਦੇਂ-ਵੋ ਬੀਜ ਦੇਨੇ ਲਗਤੇ ਹੈਂ।
- ਕੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਸੇ ਏਕ ਸਾਲ ਮੇਂ ਦੋ ਤਰਹ ਕੀ ਅਡਾਈ ਹੋਤੀ ਹੈਃ ਪੱਟੀ ਅਤੇ ਬੀਜ ਦੋਨੋ।
- ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕੀ ਪੱਟੀ ਕਾਤਨੇ ਕੇ ਬਾਦ ਬਾਕੀ ਬੱਚੇ ਪੌਧੇ ਬੀਜ ਦੇਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਪੋਰੋਸ਼ਾਵਿਕ ਖਦਿਆ ਪ੍ਰਪਤ ਕਰੇ।
ਅਗਰ ਆਪ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਧੁੰਦ ਰਹੇ ਹੈਂ ਜੋ ਦੋਨੋ ਕੰਮ ਦੇ, ਤੋਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੇ ਬੀਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਜਕਾਰ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ। ਵਾਹ ਆਪ ਕੋ ਮੈਥੀ ਕੇ ਬੀਜ ਮਿਲ ਜਾਏਂਗੇ ਜੋ ਪੱਟੀ ਔਰ ਬੀਜ ਦੋਨੋ ਕੇ ਲਿਏ ਅੱਛੇ ਹੈਂ।
ਮੈਥੀ ਫਸਲ ਏਕ ਬੀਜ ਸੇ ਕਿਤਨੀ ਕਟਵੀ ਆਤੀ ਹੈ?
ਅਕਸਰ ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਹਤੇ ਹੈਂ ਕੀ ਅਭੀ ਤਕ ਏਕ ਬੀਜ ਸੇ ਸਰਫ ਏਕ ਬਾਰ ਕਟਵਾ ਲੀ ਗਈ ਥੀ। ਪਰ ਮਿੱਠੀ ਫਸਲ ਇੱਕ ਬੀਜ ਸੇ ਕਿਤਨੀ ਕਟਵੀ ਆਤੀ ਹੈ - ਇਸਕਾ ਉੱਤਰ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਆਪਕੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪਰ।
- ਪੱਟੀ ਮੀਠੀਃ ਏਕ ਬੀਜ ਸੇ 3 ਸੇ 4 ਕਟਵੀ ਆਤੀ ਹੈ। ਹਰ ਕਟਵੀ ਕੇ ਬਾਦ ਪੌਧੇ ਕੋ 10-12 ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਉਗਤੀ ਹੈ।
- ਬੀਜ ਵਾਲੀ ਮੀਠੀਃ ਏਕ ਹੀ ਬਾਰ ਉਗਤੇ ਹੈਂ, ਪਰ ਹਰ ਪੌਧੇ ਸੇ 2 ਸੇ 4 ਗ੍ਰਾਮ ਤਕ ਬੀਜ ਮਿਲ ਸੱਕਤਾ ਹੈ।
- ਕਟਵੀ ਕੇ ਸਮੇਂ ਸੁਬਹ ਕੇ ਵਕਤ ਯਾ ਸ਼ਾਮ ਕੋ ਹੀ ਕਟਨਾ ਉਚਿੱਤ ਹੋਤਾ ਹੈ ਤਾਕੀ ਪੌਧੇ ਤਾਜ਼ਾ ਰਹੇ।
- ਹਰ ਕਟਵੀ ਕੇ ਬਾਦ ਹਲਕਾ ਸੇ ਝਡ਼ੀ ਦੇ ਦੀਨ-ਇਸ ਅਗਲੀ ਬਾਰੀਕੀ ਤੇਜੀ ਸੇ ਆਤੀ ਹੈ।
ਮੈਥੀ ਉਗੇਨੇ ਕੇ ਕਰਨ ਔਰ ਸਾਵਧਨੀਆਂ
ਮੈਥੀ ਖੇਤੀ ਕੇ ਦੂਰਾਂ ਕੁੱਝ ਸਵਧਾਨੀਆਂ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈਃ
- ਮੈਥੀ ਕੋ ਉਸਸ ਜ਼ਮੀਨ ਪਰ ਨਾ ਉਗਾਇਨ ਜਹਾਂ ਪਹਿਲੇ ਸੇ ਏਫ਼ਿਦ ਯਾ ਪੌਡਰੀ ਫ਼ਫ਼ੂੰਦੀ ਕੀ ਸਮਸਿਆ ਰਹੇ।
- Mitti achhi nirkam honi chahiye; jabda mitti mein paani jama na ho.
- ਨਿੰਮ ਦਾ ਤੇਲ ਯਾ ਨਿੰਬੂ ਪੱਟੇ ਦਾ ਸਪਰੇਅ ਰੋਗ ਸੇ ਬਚਾਵਾ ਕੇ ਲਿਏ ਉਪਯੋਗੀ ਹੋਤੇ ਹੈਂ।
- ਪੱਟੀ ਕੱਟ ਕਰਨ ਕੇ ਬਾਦ 5 ਸੇ 7 ਦਿਨ ਬਾਦ ਹਲਕਾ ਐੱਨ. ਪੀ. ਕੇ. ਦੇ ਦੀਨ ਤਾਕੀ ਆਗਲਾ ਉਗਾਓ ਤੇਜ ਰਹੇ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਕੀ ਮਾਂਗ ਅਤੇ ਦਾਮ
ਮੈਥੀ ਕੀ ਪੱਟੀ ਅਤੇ ਬੀਜ ਦੋਨੋ ਕਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਮੇਂ ਬਹੁਤ ਅੱਛਾ ਦਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮੈਟਰੋ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੱਟੀ ਮਿੱਠੀ ਕੇ ਦਾਮ ਕਭੀ-ਕਭੀ ₹80 ਤੋਂ ₹150 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਤੇ ਹਨ। ਬੀਜ ਕੇ ਦਾਮ ਸਾਲ ਭਰ 120 ਸੇ 200 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੱਲੋ ਤੱਕ ਰਹੇ ਹਨ।
ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਨਿਰਯਾਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੋਟੀ ਬੀਜ ਦੀ ਮਾਂਗ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਐਸੇ ਮੇਂ ਅਗਰ ਆਪਕੇ ਸਹੀ ਵਰਗ ਅਤੇ ਸਹੀ ਸਮੇਂ ਪੇ ਉਗਾਏ, ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਲਈ ਕਾ ਮੁਨਾਜ਼ਮ ਹਿਸਾਬ ਲਗੇਗਾ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਃ ਮੈਥੀ ਖੇਤੀ ਸੇ ਜੂਡ ਪੁੱਛੇ ਜਾਨੇ ਵਾਲੇ ਸਾਵਲ
ਮੈਤੀ ਬੀਜ ਕਿੱਬ ਮੁੰਡੇ?
Methi ko November se February tak rabi season mein sabse achhi pratilabdhi milti hai. Kuch areas mein April-May tak bhi boya ja sakta hai lekin garmi badhne se patti katne ka samay kam ho jaata hai.
Kya methi mein patti aur beej ek saath ikathe ho sakte hain?
ਹਾਂ, ਇੱਕ ਦੋਹਰੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਾਲੀ ਫਸਲ ਹੈ। ਕੁੱਛ ਕਿਸਮਾਂ ਜੈਸ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਪੱਟਾ ਮੇਥੀ ਅਤੇ ਕੇ. ਸੀ. ਸੀ. ਅਰਜੁਨ ਐੱਫ. 1 ਕੇ ਸਾਥ ਆਪ ਪਹਿਲੇ ਪੱਟੀ ਕਾਟ ਲੇਨ, ਫਿਰ ਬਾਕੀ ਪੌਧੋ ਕੋ ਬੀਜ ਡੇਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਛੋਡ਼ ਦੀਨ।
ਇੱਕ ਫਸਲ ਇੱਕ ਬੀਜ ਸੇ ਕਿਤਨੀ ਕਟਵੀ ਆਤੀ ਹੈ?
Patti methi mein ek beej se 3 se 4 katavi aati hai. Har katavi ke baad paudhe dobara ug jaate hain agar aapne sahi prabandhan kiya ho. Beej wali methi mein sirf ek baar hi aadayi hoti hai.
